Christiaen De Cort

Uit Mechelen Mapt, het vrije naslagwerk over Mechelen
Ga naar:navigatie, zoeken
English.gif Priest and economist from Mechelen
Sint-Janskerk, gezien vanuit de Schoutetstraat

Christiaen (of Christiaan, ook wel Christian of Chrétien) De Cort, geboren te Mechelen(bron?) in 1611 en overleden te Amsterdam(bron?) in november 1669, was priester en econoom.

Biografie[bewerken]

Christiaen De Cort hoorde tot een welgestelde notarisfamilie uit Hilvarenbeek. In Mechelen stichtten de 'oratoren' in 1630 een "Mechelse Huis", waarvan De Cort de bestuurlijke functies op zich nam. Na een tijdje werd hij overste van het Mechelse Huis en Eerste assistent en plaatsvervanger van de proost van het Vlaamse oratorie.

Daarnaast vervulde hij als pastoor van de Mechelse Sint-Janskerk allerlei pastorale taken en was hij rector en contractant van het Sint-Josephshuis in Mechelen. Dit Sint-Josephshuis was een als armen(werk)huis ingericht kindertehuis dat in 1650-'51 fuseerde met het Mechelse 'Blauwhuis', dat bedoeld was voor arme wezen. Tevens leidde hij in Mechelen het Sint-Romboutswerkhuis (genoemd naar de stichter Rombout van Diest), bedoeld om bedelaars onder te brengen en hen aan het werk te zetten.[1]

Tussen 1657 en 1662 reisde De Cort naar Friesland om, namens zijn congregatie, leiding te geven aan de financiële organisatie rond de inpoldering en oprichting van een kerk gewijd aan Theresia van Avila en de 'Heilige Non van Oirschot' ‍(de)[N 1] op Nordstrand, een waddeneiland voor de kust van Sleeswijk-Holstein dat in 1634 door overstroming geteisterd was.

Christiaen De Cort had jansenistische sympathieën die bij hem waren ontsproten tijdens zijn studies in Frankrijk; hij had namelijk persoonlijke contacten met de theologen van Port-Royal. Hij ontmoette en werd een aanhanger van de Franse avonturierster en mystica Antoinette Bourignon, toen die korte tijd in Mechelen verbleef (1663). Uit hun gesprekken puurde Bourignon haar voornaamste werk: ‍'La lumière du monde'‍ (vertaald in 1681 als ‍'Het licht des weerelds'‍ en in 1696 als ‍'The light of the world : a most true relation of a pilgrimess, M. Antonia Bourignon, travelling towards eternity'‍.[2] Met haar naar Amsterdam gereisd,[3] hoopte De Cort (nog) meer financiers aan te trekken voor zijn plannen om op Nordstrand een kolonie van 'Nieuwe Christenen' te vestigen: Bourignons sekte maakte deel uit van de toenmalige spirituele beweging die als de 'Derde Macht' bekend stond. De plannen mislukten echter, waardoor De Cort zwaar in de schulden kwam. Op veel sympathie uit Mechelen kon hij niet meer rekenen omdat hij de orde aldaar had verlaten en toen samenwoonde met Antoinette Bourignon in Amsterdam. Hij werd uiteindelijk door zijn schuldeisers gegijzeld, voor de rechtbank gebracht en veroordeeld. Na zes maanden gevangenschap in een Amsterdamse cel overleed Christiaen De Cort in november 1669 en erfde Antoinette Bourignon een deel van het eiland.(bron?)

Bibliografie[bewerken]

  • ‍'Rekenboeck'‍, te vinden in het Landesarchiv Schleswig-Holstein
  • ‍'Codex Chartaceus'‍, te vinden in de handschriftenverzameling van de Kongelige Bibliotek te Kopenhagen.

Literatuur[bewerken]

  • Fan der Fear, Ypk. Eilân fan de Silligen. (2e editie 1981); heruitgave Elikser (2010).[4] — Historische roman in het Fries
  • Een Mechelse pastoor ten onder in de Waddenzee – de oecumenische en economische avonturen van pater Christaen De Cort. Handelingen van de Koninklijke Kring voor Oudheidkunde, Letteren en Kunst van Mechelen 92. (1988)
  • Adriaensen, L.F.W.. De priester spekulant Christiaen de Cort en zijn familie tussen geld en geloof in Noord Brabant. (1991)

Externe links[bewerken]

Bronnen[bewerken]

Voetnoten[bewerken]

  1. Die tweede patrones gedurende de eerste vijf jaren van de huidige Oud-katholieke Sint-Theresiakerk ‍(de)  was slechts een volksheilige: Maria Margaretha der Engelen (1605–1658), een toen pas overleden karmelites die dus nog niet heilig kon verklaard zijn. De link onder de kerk geeft in het Duits achtergrondinformatie over de Nordstrandperikelen.